BBNS logo

Eseji

BBNS platforma predstavlja serijal eseja u okviru ciklusa "Znameniti novosađani". Upoznajte istaknute novosadske intelektualce koji su snažno uticali na izgradnju građanskog društva u Vojvodini tokom 19. i 20. veka. Nažalost, neki od njih su vremenom pali u zaborav i zato je naša obaveza da na ovim stranicama osvetlimo njihov lik i delo.

Za BBNS pišu: dr Miloš Savin (istoričar), dr Saša Marković, Srđan Graovac (istoričar), Ljiljana Dragosavljević Savin (istoričarka), Ognjen Karanović (istoričar), Milorad Vukašinović (publicista).

Arsa Teodorović, ikonopisac i portretista

Jovanka Simić, novinar

U svetlu obeležavanja 170 godina trajanja Galerije Matice srpske, često se ovih dana pominje slikar Arsa Teodorović. Rođendan Galerije obeležen je i izložbom 73 restauriranih ikona, delova impozantnog ikonostasa koji je Teodorović oslikao za budimsku katedralnu crkvu Svete Trojice, podignutu između 1741. i 1751. godine. Ikonostas je, srećom, bio rasformiran i sklonjen iz crkve pre njenog rušenja, 1949. Godine.

Arsenije (Arsa) Teodorović (1767 - 1826) rođen je u Perlezu, u Banatu. Počeo je kao pomoćni učitelj, zatim kao učenik nekolicine domaćih slikara-zanatlija u Banatu i Sremu,a zatim odlazi u Beč i 1788. godine upisuje Akademiju. Tamo se upoznaje sa Dositejem Obradovićem i drugim mladim "jozefinistima", i od tada počinje ... još >>

Dolazak željeznice u Vojvodinu i njen uticaj na razvoj Kulture u Vojvodini

Predrag Đuranović, dipl. inž

"Danas stiže u Novi Sad poverenstvo koje će imati da odredi da li se naša nova železnička pruga do Subotice može predati prometu.

Prvi vlak, koji redovno poveze putnike tom prugom imaće velikog istorijskog značaja u moralno-kulturnom razvitku Novog Sada i okoline mu?" [1]

Tako je te davne 1883. godine u listu Zastava najavljeno otvaranje nove pruge koja će u daljem periodu u potpunosti promeniti privredni razvitak Novog Sada, ali ne treba zaobići i njen ključni uticaj na kulturni razvoj Novog Sada.

Pruga je puštena u saobraćaj u četvrtak 05. marta 1883. godine, i iako je dan bio hladan, odziv Novosađana je bio masovan i vladala je opšta euforija. Moglo se reći da s... još >>

Branko Radičević, poeta neprolazne mladosti

Jovanka Simić, novinar

Narednog leta, navršiće se 165 godina od smrti najvećeg srpskog liričara Branka Radičevića i 135 godina otkako su njegovi posmrtni ostaci preneti iz Beča na Stražilovo, kraj Sremskih Karlovaca. Smrt ga je presrela prerano, a na povratak iz tuđine u Karlovce čekao je tri decenije.

Rođen je u Slavonskom Brodu 28. marta 1824. godine, u porodici Todora i Ruže Radičević, kćerke bogatog vukovarskog trgovca Janka Mihajlovića. Pošto je svet ugledao dan uoči svetog Aleksija, po njemu je i dobio ime na krštenju, ali je uoči objavljivanja svoje prve knjige, ime promenio u Branko. Njegov otac bio je činovnik koji se bavio književnošću. Sa nemačkog na srpski jezik preveo je "Viljema tela".

Sa ocem Todorom, majkom Ružom, brat... još >>